• موارد مصرف |
آتروپین در درمان اسپاسم پیلور، اسپاسم مجرای گوارشی، همراه با مرفین در درمان اختلالهای اسپاسمی مجاری صفراوی، در قولنج كلیه، در درمان قاعدگی دردناك و شب ادراری، برای كاهش تنوس عضلات روده بهنگام عكسبرداری، برای كاهش ترشحات بزاق و ترشحات دستگاه تنفسی پیش از بیهوشی، برای جلوگیری از برادیكاردی و ایست سینوسی و كمی فشار خون ناشی از سوكسینیل كولین، بهعنوان پادزهر در درمان مسمومیت با مهاركننده های كولین استراز از جمله سموم ارگانو فسفره، همراه نئوستیگمین یا پیریدوستیگمین در رفع آثار مسدد های عصبی ـ عضلانی و در بیماری پاركینسون مصرف میشود. |
• مکانیسم اثر |
این دارو اثر استیل كولین بر گیرندههای موسكارینی را مهار میكند و بنابراین میتواند روی عضلات صاف، گیرندههای پس عقدهای میوكارد، گره سینوسی و دهلیزی و دهلیزی ـ بطنی، غدد مترشحه برون ریز، حركت دستگاهگوارش و تنوس میزنای و مثانه تاثیر بگذارد. با همین مكانیسم به عنوان پادزهر به كار میرود. اثر ضد سرگیجه حقیقی و پاركینسون آن نیز بدلیل همین اثر در مغز میباشد. در مجموع، مقادیر كم آتروپین موجب مهار ترشحات بزاق و برونش و تعریق میشود در حالی كه تجمع دارو موجب گشاد شدن مردمك ها و افزایشسرعت ضربانات قلب میگردد. |
• فارماکوکینتیک |
آتروپین در كبد هیدرولیز آنزیمی شد. و در تمام بدن انتشار مییابد و براحتی از سد خونی ـ مغزی عبور میكند. طول مدت اثر آن بسیار كوتاه است و 50 درصد دارو از راه كلیهها دفع میگردد. نیمه عمر حذف آتروپین از بدن 5/2 ساعت میباشد. |
• موارد منع مصرف |
این دارو در گلوكوم با زاویه بسته نباید مصرف شود. |
• هشدارها |
1 ـ نوزادان و كودكان به عوارضی سمی آتروپین حساسترند. 2 ـ به دلیل كاهش عرق، دمای بدن افزایش مییابد. 3 ـ احتمال بروز هیجان و تحریك پذیری در سالخوردگان با مقادیر درمانی وجود دارد. 4 ـ در آریتمی قلبی، نارسایی احتقانی قلب، فقدان تنوس دستگاه گوارش، احتباس ادرار، بزرگ شدن پروستات، كولیت اولسراتیو، بارداری و شیردهی و گلوكوم با احتیاط مصرف گردد. 5 ـ آتروپین از جفت عبور كرده و در شیر نیز ترشح میشود. |
• عوارض جانبی |
از عوارض شایع این دارو میتوان از یبوست، خشكی دهان، بینی، گلو یا پوست و اشكال در بلع، گشاد شدن مردمكها، برادیكاردی و سپس تاكیكاردی و كاهش تعریق نام برد.
|
• تداخل های دارویی |
مصرف همزمان این دارو با گلوكوكورتیكوئیدها و هالوپریدول میتواند فشار داخل چشم را افزایش دهد. در صورت مصرف همزمان با داروهای آنتیهیستامین و سایر داروهای ضد موسكارینی، دیسوپیرامید، فنوتیازینها و داروهای ضد افسردگی سه حلقهای اثرات آنتی موسكارینی تشدید میشود. درصورت مصرف همزمان با داروهای ضد میاستنی سبب كاهش هر چه بیشتر تحرك روده میشود. |
• نکات قابل توصیه |
1 ـ پس از مصرف دارو از رفتن در محیطهای گرم و از پرداختن به فعالیت بدنی شدید خودداری گردد. 2 ـ احتمال ایجاد اختلال دید یا حساسیت به نور وجود دارد. 3 ـ احتمال بروز خشكی دهان، بینی یا گلو وجود دارد. 4 ـ تزریق وریدی آتروپین باید به آهستگی صورت گیرد. |
• مقدار مصرف |
بزرگسالان: بهعنوان ضد موسكارینی، مقدار 0/6 ـ 0/4 میلیگرم هر 6 ـ 4 ساعت به صورت عضلانی، وریدی یا زیر جلدی تزریق میگردد. به عنوان ضد آریتمی 1 ـ 0/4 میلیگرم هر 2 ـ 1 ساعت، حداكثر تا2 میلیگرم، تزریق میشود. برای جلوگیری از ترشح بیش از حدبزاق مقدار 0/6 ـ 0/2 میلیگرم هر 1 ـ 0/5ساعت قبل از اعمال جراحی، 1/2 ـ 0/6میلیگرم بهطور همزمان با تزریق 2 ـ 0/5میلیگرم نئوستیگمین به صورت وریدی و در مسمومیت كورار برای مهار كننده های كولین استراز مقدار 4 ـ 2 میلیگرم تزریق وریدی میگردد. سپس مقدار 2 میلیگرم هر 10 ـ 5 دقیقه تا زمان برطرف شدن علایم موسكارینی و یا بروز علایم مسمومیت با آتروپین تزریق میگردد. كودكان: مقدار 0/01 mg/kg ( حداكثر 0/4میلیگرم) هر 6 ـ 4 ساعت بهعنوان آنتی كولینرژیك تجویز میگردد. بهعنوان ضد آریتمی مقدار 0/03 mg/kg ـ 0/01 تزریق وریدی میشود. برای جلوگیری از ترشح بیش از حد بزاق و ترشحات مجاری تنفسی پیش از بیهوشی در كودكان با وزن 3 تا كیلوگرم بین 0/6 ـ 0/1 میلی گرم استفاده میشود. بهعنوان پادزهر مهاركننده های كولین استراز مقدار اولیه 1 میلیگرم تزریق وریدی یا عضلانی میشود و سپس مقادیر 1 ـ 0/5 میلیگرم هر 10 ـ 5 دقیقه تزریق میشود. |
• اشکال دارویی |
Injection (as Sulfate) : 0.5mg / ml - 10 mg / 10 ml |