• موارد مصرف |
دیگوکسین در درمان نارسایی قلب و آریتمی فوق بطنی (به ویژه فیبریلاسیون دهلیزی) مصرف میشود. |
• مکانیسم اثر |
دیگوکسین نیروی انقباضی قلب را افزایش داده و هدایت الکتریکی آن را کاهش میدهد. تصور میشود افزایش سرعت و نیروی انقباضی عضله قلب ناشی از مهار حرکت یونهای سدیم و پتاسیم از غشاء سلولی عضله قلب باشد. در نتیجه جریان ورودی کلسیم و آزاد شدن یونهای کلسیم آزاد در سلولهای میوکارد افزایش یافته که به نوبه خود بر فعالیت انقباضی فیبرهای میوکارد افزوده میشود. این دارو سرعت هدایت قلبی را کاهش داده و دوره تحریک ناپذیری گره دهلیزی ـ بطنی را افزایش میدهد. |
• فارماکوکینتیک |
فراهمی زیستی قرص دیگوکسین 80 ـ 60 درصد، الگزیر و محلول تزریقی آن 85 ـ 70 درصد است. پیوند دیگوکسین به پروتئین کم میباشد(25 ـ 20 درصد). متابولیسم این دارو به میزان کم در کبد صورت میگیرد. نیمه عمر دارو 48 ـ 36 ساعت است که در صورت ابتلاء به بی ادراری، 6 ـ 4 روز خواهد بود. اثر دارو از راه خوراکی پس از 2 ـ 5/0 ساعت و از راه تزریقی پس از 30 ـ 5 دقیقه شروع میشود. زمان لازم برای رسیدن به اوج اثر از راه تزریقی 4 ـ 1 ساعت و از راه خوراکی 6 ـ 2 ساعت است. طول اثر دارو از راه تزریقی و خوراکی 6 روز است. دفع دیگوکسین کلیوی است. |
• موارد منع مصرف |
این دارو در بلوک کامل و متناوب قلب، بلوک درجه دوم دهلیزی بطنی، آریتمی فوق بطنی ناشی از سندرم w-p-w ، کاردیومیوپاتی انسدادی هیپرتروفیک (مگر در موارد فیبریلاسیون دهلیزی همراه با نارسایی قلب که باید با احتیاط مصرف شود) و وجود علائم مسمومیت ناشی از مصرف قبلی هر یک از فرآوردههای حاوی این دارو، نباید مصرف شود. |
• هشدارها |
1 ـ این دارو در موارد زیر باید با احتیاط فراوان مصرف شود: سکته اخیر، سندرم سینوسی بیمار، کم کاری تیروئید، عیب کار کلیه، کمی کلسیم و پتاسیم و منیزیم خون، زیادی کلسیم و پتاسیم خون، گلومرولونفریت،حساسیت مفرط سینوس کاروتید، بیماری شدید ریه یا میکزدم، تنگی زیر آئورتی هیپرتروفیک با علت نامشخص. 2 ـ در بیماران سالخورده و بیمارانی که از دستگاه ضربان ساز مصنوعی استفاده میکنند، تنظیم دقیق مقدار مصرف دارو ضروری است، زیرا ممکن است دچار مسمومیت شوند.
|
• عوارض جانبی |
بی اشتهایی، تهوع، استفراغ، اسهال، درد شکم اغلب با مصرف مقادیر زیاد دارو مشاهده است. اختلالات بینایی، سردرد، کسالت، خواب آلودگی، اغتشاش فکر، توهم، هذیان، آریتمی و بلوک قلبی با مصرف این دارو گزارش شده است. |
• تداخل های دارویی |
مصرف همزمان کینیدین و آمیودارون با دیگوکسین ممکن است موجب افزایش قابل توجه غلظت سرمی دیگوکسین شود. مصرف همزمان آمفوتریسین B با دیگوکسین ممکن است احتمال بروز مسمومیت با گلیکوزید های قلبی ناشی از کاهش پتاسیم خون را افزایش دهد. کینین، کلروکین و هیدروکسی کلروکین در صورت مصرف همزمان با دیگوکسین، ممکن است غلظت پلاسمایی دیگوکسین را افزایش دهند. دیلتیازم، وراپامیل و احتمالا نیفدیپین در صورت مصرف همزمان با دیگوکسین، ممکن است غلظت پلاسمایی دیگوکسین را افزایش دهند. خطر بروز بلوک دهلیزی ـ بطنی و برادی کاردی با مصرف همزمان با وراپامیل افزایش مییابد. در صورت مصرف همزمان استازولامید، مدرهای لوپ و تیازیدی با دیگوکسین، خطر بروز مسمومیت با دیگوکسین ناشی از کاهش پتاسیم خون افزایش مییابد. اثر دیگوکسین در صورت مصرف همزمان با اسپیرونولاکتون افزایش مییابد. |
• نکات قابل توصیه |
1 ـ دوره درمان باید کامل شود و دارو هر روز در وقت معین مصرف شود. 2 ـ اگر یک نوبت مصرف دارو فراموش شود، چنانچه پس از 12 ساعت بیاد آورده شود، بهیچ وجه آن نوبت نباید مصرف شود و مقادیر مصرف بعدی نیز دو برابر نگردد. اگر به مدت دو روز یا بیشتر مصرف دارو فراموش شود، باید به پزشک مراجعه شود. 3 ـ در صورت بروز هر گونه نشانه مسمومیت از جمله تهوع، استفراغ، اسهال، کاهش اشتها یا آهسته شدن شدید نبض، باید به پزشک مراجعه شود. 4 ـ از مصرف سایر داروها بدون دستور پزشک باید خودداری شود. 5 ـ مقدار مصرف دیگوکسین باید براساس نیاز هر بیمار تعیین گردد. این مقدار باید بر اساس وزن بدن بدون چربی محاسبه شود، زیرا این دارو در بافتچربی وارد نمیشود. 6 ـ تزریق وریدی دارو بر تزریق عضلانی آن ارجحیت دارد. تزریق وریدی باید طیحداقل 5 دقیقه صورت گیرد. تزریق عضلانی تنها در صورتی که امکان مصرف دارو از راه خوراکی یا وریدی وجود نداشته باشد، انجام میشود. 7 ـ در صورت تغییر شکل تزریقی به شکل خوراکی دارو، تنظیم مقدار مصرف ممکن است ضروری باشد.
|
• مقدار مصرف |
با توجه به شرایط، تحمل و نیاز بیمار توسط پزشک تعیین می شود. |
• اشکال دارویی |
Oral Drop : 0.5 mg/ml Elixir : 0.05 mg/ml Tablet: 0.25 mg Injection : 0.5 mg/2 ml |