ISOPROTERENOL


موارد مصرف

ایزوپروترنول‌ در درمان‌ علامتی‌ آسم‌ برونشیال‌، اسپاسم‌ نایژه‌ ای‌ برگشت ‌پذیر همراه‌ التهاب‌ نایژه‌ها، آمفیزم‌ ریوی‌، برونشکتازی‌ و سایر بیماری ‌های‌ انسدادی‌ ریوی‌ به‌کار برده‌ می‌شود.

مکانیسم اثر

این‌ دارو یک‌ ترکیب ‌آدرنرژیک‌ است‌ که‌ با تحریک‌ گیرنده‌های‌ بتا آدرنرژیک‌ اثرات‌ خود را اعمال‌ می‌کند. تحریک‌ گیرنده‌ بتا دو در شش‌ ها موجب ‌شل‌شدن‌ عضله‌ صاف‌ نایژه‌ و تخفیف‌ اسپاسم‌ نایژه‌ای‌، افزایش‌ ظرفیت‌ حیاتی‌،کاهش‌ حجم‌ ذخیره‌ای‌ و کاهش‌ مقاومت ‌راههای‌ هوایی‌ می‌گردد. ایزو پرو ترنول‌، موجب‌ مهار آزادشدن‌ هیستامین‌ ناشی‌ از تحریک‌ آنتی ‌ژن‌ و ماده‌ کند اثر (SRS) در هنگام‌ آنافیلاکسی‌ می‌گردد. این‌ دارو با تحریک‌ گیرنده‌ بتا یک‌ آدرنرژیک‌ موجب ‌افزایش‌ لیپولیز می‌گردد.

فارماکوکینتیک

علاوه‌ بر کبد در شش ‌ها و بافتهای‌ دیگر نیز متابولیزه‌ می‌شود. شروع ‌اثر دارو باتجویز از طریق‌ داخل‌ وریدی‌، بلافاصله‌ و سریع‌ بوده‌ و مدت‌ اثر دارو کمتر از یک‌ ساعت‌ است‌. دفع‌ دارو، کلیوی ‌است‌.

موارد منع مصرف

ایزو پروترنول‌ درمبتلایان‌ به‌ب یماریهای‌ قلبی‌ ـ عروقی‌ از قبیل ‌آنژین‌ قفسه‌ صدری‌، بیماری ‌های‌ شریان‌ کرونر، آریتمی‌ قلبی‌ همراه‌ با تاکیکاردی‌، نارسایی‌ کرونر، بیماری ‌های‌ دژنراتیو قلبی‌، زیادی‌ فشار خون‌، عیب‌ کار بافت ‌قلب‌، تاکیکاردی‌ همراه‌ با سمیت‌ ناشی‌ از دیژیتال‌، دیابت‌، پرکاری‌ تیروئید، فئوکروموسیتوم‌، نباید مصرف‌ شود.

هشدارها

 

عوارض جانبی
درد یا ناراحتی‌ قفسه‌ سینه‌، احساس‌ سرما، تب‌، تشنج‌، اغشتاش ‌شعور، افزایش‌ حاد فشار خون‌، ضربانات‌ نامنظم‌ قلب‌، تغییرات‌ خلق‌ و خو، گرفتگی ‌های‌ عضلانی‌، تهوع‌ و استفراغ‌، اشکال‌ در تنفس‌، آهسته‌ شدن‌ ضربانات ‌قلب‌، رعشه‌، اضطراب‌ غیر عادی‌، عصبانیت ‌یا بیقراری‌، بزرگ‌شدن‌ غیر طبیعی‌ مردمک‌ چشم‌، تاری‌ دید، سرد و رنگ‌ پریده‌ شدن ‌پوست‌، ضعف‌، برافروختگی‌ یا قرمزی ‌صورت‌ یا پوست‌ از عوارض‌ جانبی‌ مهم‌ دارو هستند.
تداخل های دارویی

مصرف‌ همزمان ‌ترکیبات‌ هیدروکربنه‌ هوشبر استنشاقی‌ با ایزو پروتونول‌، موجب‌ افزایش‌ خطر بروز آریتمی‌ بطنی‌ شدید می‌شود. تجویز همزمان‌ ضد افسردگی‌های‌ سه‌ حلقه‌ ای ‌با تقویت‌ اثرات‌ قلبی‌ ـ عروقی ‌ایزو پرو ترونول‌ موجب‌ بروز آریتمی‌، تاکیکاردی‌، زیادی‌ فشار خون‌ و یا افزایش ‌درجه‌ حرارت‌ بدن‌ می‌گردد. تجویز ترکیبات‌ مسدد گیرنده‌ بتا آدرنرژیک‌ و ازجمله‌ فرآورده ‌های‌ چشمی‌ همزمان‌ با این‌ دارو، موجب‌ مهار متقابل‌ اثرات‌ درمانی‌ دو دارو می‌گردد. در ضمن‌ اثر گشادکنندگی ‌نایژه‌ با تحریک‌ گیرنده‌ بتا دو توسط ایزوپروترنول‌ را عوارض‌ ناخواسته‌ مثل ‌تحریک پذیری‌، بیخوابی‌، تشنج‌ و یا آریتمی ‌قلبی‌ را به‌ دنبال‌ خواهد داشت‌. تجویز همان ‌گلیکوزی دهای‌ قلبی‌ و یا لوودوپا با دارو، موجب‌ افزایش‌ خطر آریتمی‌ قلبی‌ می‌شود. ایزوپروترنول‌ هم‌ چنین‌ اثرات‌ ضد آنژین ‌نیتراتها را کاهش‌ می‌دهد. مصرف‌ توام‌ ریتودرین‌ و این‌ دارو، موجب‌ تشدید اثرات‌ درمانی‌ و عوارض‌ جانبی‌، دو دارو می‌شود. تجویز توام‌ با هورمون های ‌تیروئیدی‌ نیز اثرات‌ درمانی‌ هر دو گروه ‌دارویی‌ را تشدید می‌کند. تجویز دارو به‌ همراه‌ ترکیبات‌ گزانتین‌ مانند آمینوفیلین‌، علاوه‌ بر افزایش‌ تحریک‌ CNS ، آثار سمی ‌اضافی‌ تولید می‌نماید.

نکات قابل توصیه

1 ـ در صورت‌ بروز اشکال‌ در تنفس‌ و تداوم‌ یا بدتر شدن‌ آن‌،بلافاصله‌ به ‌پزشک‌ مراجعه‌ شود.

2 ـ در صورت‌ استفاده‌ مکرر از مقادیر زیاد دارو، احتمال‌ بروز اسپاسم‌ نایژه‌ای‌ خلاف‌ انتظار وجود دارد.

مقدار مصرف

به‌ منظور گشاد کردن‌ نایژه ‌(در هنگام‌ اسپاسم‌ نایژه‌ حین‌ بیهوشی‌)،به‌ صورت‌ تزریق‌ داخل‌ وریدی‌ و به‌میزان mcg 20ـ10 تجویز شده‌ و بسته‌ به ‌نیاز بیمار تکرار می‌شود.

اشکال دارویی

-Injection: 0.2 mg/ml, 1 mg/ml

بازگشت به
فهرست داروها